Αρχείο Νέων

Οικογενειακό Δίκαιο. Εφετείο Ανατολικής Κρήτης (224/2023) Έννοια γονεϊκής αποξένωσης.

«…….. αμφότεροι οι γονείς δεν πρέπει να καθιστούν τα τέκνα αποδέκτες των προβλημάτων τους, ούτε να τα αναμειγνύουν στις προσωπικές τους έριδες αλλά να τα διαπαιδαγωγούν κατά τρόπο ώστε να τρέφουν αισθήματα αγάπης και σεβασμού εξίσου και προς τους δυο γονείς τους, με τους οποίους συνδέονται με άρρηκτο φυσικό δεσμό (ΜΕφΘεσ 1623/2020 Αρμ 2021. 400 σημ. Γ-Α. Γεωργιάδη) και προς αποφυγή της γονεϊκής αποξένωσης. Σημειώνεται  δε, ότι ως γονική αποξένωση ορίζεται η μετάδοση προς το ανήλικο αισθημάτων εχθρότητας και αρνητικής στάσης για το γονέα που δεν διαμένει μαζί, με τον οποίο και σταδιακά αποξενώνεται. Δυο είναι τα βασικά στοιχεία του συνδρόμου: α) οι συνειδητές εκδηλώσεις του ενός γονέα που αποσκοπούν στην πλύση εγκεφάλου του ανηλίκου και στη μετάδοση προς αυτό αρνητικής στάσης έναντι του έτερου αποξενωμένου γονέα και β) ο επηρεασμός του ανηλίκου και η συνακόλουθη απέχθεια και αποξένωσή του από το γονέα που δεν διαμένει μαζί. Το ανήλικο τέκνο συμμαχεί με το γονέα που έχει την επιμέλεια, μετατρέπεται σε ένα φορέα των αισθημάτων και των ιδεών του τελευταίου, αντιλαμβάνεται ως δικά του τα αισθήματα του μίσους και της εκδίκησης για τον έτερο γονέα, και διακόπτει την επικοινωνία με αυτόν χωρίς κάποιο δικαιολογημένο λόγο. Το παιδί πείθεται προοδευτικά ότι ο στοχοποιημένος γονέας δεν τον αγαπάει και ως αποτέλεσμα να νιώθει υποχρεωμένο να συμπεριφέρεται με τρόπους που είναι αποδεκτοί από τον αποξενωτή γονέα για να μην υποστεί την απώλεια και της δικής του αγάπης. Παρουσιάζεται η αντιστροφή ρόλων όπου τελικά το παιδί σε ρόλο γονέα προσπαθεί να ικανοποιήσει τη συνεχή ανάγκη του αποξενωτή για αγάπη και αφοσίωση με αντάλλαγμα τη δική του φροντίδα και επιβίωση. Ενδεικτικά ως εκδηλώσεις του συνδρόμου αυτού, το παιδί: α) συμμετέχει σε μία εκστρατεία δυσφήμησης όπου συστηματικά και αδικαιολόγητα προσβάλλει και επιτίθεται στον έτερο γονέα, β) εμφανίζει απώλεια αμφιθυμίας, γ) διατηρεί μόνο αρνητικά συναισθήματα για το γονέα-στόχο και ακολουθεί μία λογική «άσπρο-μαύρο» (ήτοι ως ο απόλυτα καλός γονέας και ο κακός γονέας), δ) φαίνεται να παπαγαλίζει και να αναπαράγει τις απόψεις του αποξενωτή γονέα, ε) προβαίνει σε επιπόλαιους ορθολογισμούς προκειμένου να δικαιολογήσει την εχθρότητα στον αποξενωμένο γονέα, στ) εμφανίζεται ως «ελεύθερος στοχαστής», δηλαδή ότι η στάση προς τον αποξενωμένο γονέα είναι αποτέλεσμα ελεύθερης βούλησης, ζ) παρουσιάζει απουσία ενοχής για τη στάση του προς το στοχοποιημένο γονέα και ενεργεί με αυξανόμενη εχθρότητα στον τελευταίο, αρνούμενο τελικά οποιαδήποτε επαφή, άρνηση που επεκτείνεται σταδιακά και στην οικογένεια του αποξενωμένου γονέα και η) επιδεικνύει αντανακλαστική υποστήριξη προς τον αποξενωτή γονέα.